Pazarın genel yapısına bakıldığında, tüketici elektroniği (televizyon, beyaz eşya, küçük ev aletleri), bilgi teknolojileri ürünleri ve akıllı ev sistemleri ön plana çıkmaktadır. Özellikle akıllı cihazlara ve enerji verimli ürünlere olan talep hızlı bir şekilde artmaktadır. Bunun yanı sıra turizm sektörüne yönelik otel ekipmanları, güvenlik sistemleri ve ticari elektronik çözümler de önemli bir pazar segmenti oluşturmaktadır.

Karadağ’da elektronik ürünlerin satış kanalları büyük ölçüde perakende mağazalar, zincir marketler ve son yıllarda hızla gelişen e-ticaret platformları üzerinden gerçekleşmektedir. Tüketici davranışları incelendiğinde, fiyat-performans dengesi ön planda olmakla birlikte, Avrupa standartlarına uygun kaliteli ürünlere olan talep giderek artmaktadır. Bu durum, kaliteli ithal ürünler için pazarda sürdürülebilir bir talep olduğunu göstermektedir.

Şirketimiz açısından değerlendirildiğinde, Karadağ pazarı özellikle distribütörlük, toptan satış ve proje bazlı iş birlikleri için uygun bir ortam sunmaktadır. Küçük ölçekli bir pazar olması, doğru konumlandırma ve güçlü iş ortaklıkları ile hızlı pazar penetrasyonu sağlama imkânı tanımaktadır. Ayrıca, ülkenin Avrupa pazarlarına yakınlığı lojistik açıdan önemli avantajlar sunmaktadır.

Bununla birlikte, yatırım kararı alınırken bazı risklerin de göz önünde bulundurulması gerekmektedir. Pazarın sınırlı büyüklüğü, ölçek ekonomisi açısından dezavantaj yaratabilir. Ayrıca ithalata yüksek bağımlılık, döviz kuru dalgalanmalarına karşı hassasiyet oluşturur. Yerel dağıtım ağlarının sınırlı olması ve rekabetin belirli oyuncular arasında yoğunlaşması da dikkate alınması gereken unsurlar arasındadır.

Avantajlar

• Yüksek ithalat oranı nedeniyle yeni girişlere açık pazar
• Turizm ve konut yatırımlarıyla artan talep
• Avrupa pazarına coğrafi yakınlık
• Düşük vergi oranları ve yatırım dostu ortam
• Hızla büyüyen e-ticaret ve dijitalleşme

Dezavantajlar

• Küçük pazar hacmi
• İthalata bağımlı yapı
• Kur dalgalanmalarına hassasiyet
• Sınırlı yerel üretim ve tedarik altyapısı
• Rekabetin belirli firmalar arasında yoğunlaşması

Genel olarak değerlendirildiğinde, Karadağ elektronik pazarı doğru strateji, güçlü tedarik zinciri ve yerel iş birlikleri ile şirketimiz için sürdürülebilir ve kârlı bir yatırım alanı olarak öne çıkmaktadır.

• Üst Düzey Konaklama ve Resortlar: Kitle turizminden lüks 5 yıldızlı otellere ve markalı konut projelerine doğru büyük bir geçiş var. Hükümet, özellikle yüksek kaliteli turizm projeleri için mali teşvikler sunuyor.
• Eko-Turizm ve Doğa Tesisleri: Yatırımcılar; glamping alanları, yürüyüş altyapısı ve milli parklardaki sağlık/wellness merkezleri gibi sürdürülebilir projeler için rotayı giderek daha fazla kuzeye çeviriyor.
• Marina ve Yatçılık Hizmetleri: Porto Montenegro gibi dünya standartlarındaki projelerle ülke, süper yatlar için küresel bir merkez konumunda. Bu durum; marina yönetimi, lüks perakende ve seçkin konsiyerj hizmetlerine olan talebi artırıyor.
• Macera Turizmi: “Balkan Zirveleri” yürüyüş parkurları ve Tara Nehri Kanyonu; organize doğa sporları merkezleri ve macera turizmi tesisleri için güçlü bir zemin hazırlıyor.

• Güvenli Liman Etkisi: Orta Doğu’da tırmanan İran-İsrail gerilimi, küresel yatırımcıların sermayelerini daha güvenli ve çatışma riskinden uzak bölgelere kaydırmasına neden olmuştur. Karadağ, NATO üyeliği ve Avrupa Birliği adaylık süreciyle bu süreçte “güvenli liman” olarak öne çıkmaktadır.
• Talep Artışı ve Fiyat Trendleri: Bölgesel istikrarsızlık, özellikle İsrail ve çevre ülkelerdeki yatırımcıların alternatif pazar arayışını tetiklemiştir. 2025’in ikinci yarısından itibaren Karadağ’da konut fiyatlarının yıllık %20 civarında artış gösterdiği ve metrekare birim fiyatlarının ortalama 2.200 € seviyesine ulaştığı gözlemlenmektedir.
• Stratejik Konum ve Yatırım: Maremont Real Estate olarak, Budva ve Tivat gibi sahil bölgelerinde lüks konutlara olan talebin, Orta Doğu kaynaklı sermaye girişiyle desteklendiğini öngörüyoruz.
• Enflasyonist Baskılar: Savaşın tetiklediği enerji maliyetlerindeki artış, inşaat maliyetlerini de yukarı çekmektedir. Bu durum, arzın kısıtlı kalmasına ve mevcut portföylerin değer kazanmasına yol açacaktır.

Maremont Real Estate olarak hazırladığımız bu ek analizde, jeopolitik değişimlerin yanı sıra Karadağ’daki ekonomik çeşitliliğin ve yeni iş kollarının gayrimenkul piyasası üzerindeki çarpan etkisini değerlendiriyoruz.

Karadağ’da Yeni İş Dalları ve Ekonomik Çeşitliliğin Avantajları

1. Ekonomik Rezilyans ve İstikrar: Geleneksel olarak turizme dayalı olan Karadağ ekonomisi; IT, yenilenebilir enerji ve teknoloji odaklı yeni iş dallarının açılmasıyla birlikte mevsimsel dalgalanmalara karşı direnç kazanmaktadır. Bu çeşitlilik, gayrimenkul piyasasında sadece tatil odaklı değil, yıl boyu süren bir kiralama ve satın alma talebi oluşturmaktadır.
2. Nitelikli Göç ve “Beyaz Yaka” Talebi: Teknoloji ve finans sektörlerindeki yeni girişimler, ülkeye yüksek gelir grubuna mensup uluslararası profesyonelleri çekmektedir. Bu durum, lüks konut segmentinde ve modern ofis alanlarına olan talebi doğrudan artırarak mülk değerlerinin istikrarlı yükselişini desteklemektedir.
3. Kira Getirisi ve ROI Artışı: İş dünyasının gelişmesiyle birlikte “Digital Nomad” (Dijital Göçebe) ve expat nüfusunun artması, uzun dönemli kiralama potansiyelini maksimize etmektedir. Maremont Real Estate verilerine göre, ticari alanlara ve rezidans tipi konutlara olan talep artışı, yatırımın geri dönüş süresini (ROI) hatırı sayılır oranda kısaltmaktadır.
4. Altyapı ve Kentsel Gelişim: Yeni sanayi ve teknoloji bölgelerinin kurulması, çevresindeki bölgelerin altyapısının gelişmesini zorunlu kılmaktadır. Bu gelişim, henüz keşfedilmemiş bölgeleri yatırım radarına sokarak yatırımcılara düşük giriş maliyetiyle yüksek prim potansiyeli sunmaktadır.
5. Vergi Avantajları ve Yatırım Kolaylığı: Karadağ’ın sunduğu düşük kurumlar vergisi ve yatırımcı dostu politikalar, yeni iş kollarının kurulmasını teşvik ederken, bu şirket sahiplerinin gayrimenkul yatırımı yoluyla oturum haklarını güvence altına almalarını da beraberinde getirmektedir.

Maremont Real Estate olarak, bu yeni iş ekosisteminin gayrimenkulü sadece bir barınma aracı olmaktan çıkarıp, yüksek getirili bir ticari enstrümana dönüştürdüğünü gözlemliyoruz.

Küresel enerji piyasalarındaki bu kritik dönemi analiz eden 10 maddelik değerlendirme aşağıdadır:

• Arz Güvenliği ve Hürmüz Boğazı Krizi: Küresel petrol arzının yaklaşık %20’sinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nın İran tarafından kapatılması, günlük 20 milyon varile yakın petrol ve ürün akışını durma noktasına getirmiştir.
• Fiyat Volatilitesi ve Rekor Artışlar: Brent petrolün varil fiyatı, çatışmaların şiddetlenmesiyle birlikte Mart ayı içinde 119,50 dolar seviyesini test ederek son yılların en yüksek seviyelerini görmüştür.
• Stratejik Rezervlerin Devreye Alınması: Arz açığını kapatmak amacıyla Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), tarihin en büyük müdahalesini yaparak piyasaya 400 milyon varil stratejik petrol stoku süreceğini açıklamıştır.
• OPEC+ Üretim Politikaları: İran’daki savaş nedeniyle bölgedeki toplam üretimin günlük 10 milyon varil civarında azaldığı tahmin edilirken, OPEC+ grubu piyasa istikrarını sağlamak için üretim artışlarını değerlendirmektedir.
• İran Üretim Kapasitesinin Kaybı: Günlük 3,3 milyon varilden fazla üretim kapasitesine sahip olan İran’ın petrol tesislerinin hedef alınması, piyasadaki fiziksel arz daralmasını kalıcı hale getirme riski taşımaktadır.
• Küresel Enflasyonist Baskı: Enerji maliyetlerindeki bu keskin artışın küresel enflasyona en az %0,8 oranında doğrudan ek yük getirmesi ve merkez bankalarının faiz indirim süreçlerini zorlaştırması beklenmektedir.
• Rafine Ürün Piyasalarındaki Kriz: Ham petrolden ziyade dizel, jet yakıtı ve fuel oil gibi rafine ürünlerdeki fiyat artışı, arz zincirindeki kopmalar nedeniyle ham petrol fiyatlarındaki artışı da geride bırakmıştır.
• Asya Pazarlarındaki Enerji Açığı: Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrolün %75’inin Çin, Hindistan, Japonya ve Güney Kore gibi Asya ülkelerine gitmesi nedeniyle bu bölgede sanayi üretimi aksama riskiyle karşı karşıyadır.
• LNG ve Doğal Gaz Etkileşimi: Katar’ın üretimini askıya alması ve boğazın kapanmasıyla LNG fiyatları %60 oranında artarak petrol krizini genel bir enerji krizine dönüştürmüştür.
• Jeopolitik Belirsizlik ve Gelecek Öngörüleri: Piyasa analistleri, çatışmaların süresine bağlı olarak petrolün varil fiyatının 200 dolara kadar çıkabileceği konusunda uyarılar yapmaktadır.

OPEC+ grubu, 1 Mart 2026 tarihinde gerçekleştirdiği bakanlar toplantısında, küresel piyasalardaki arz-talep dengesini korumak ve özellikle Orta Doğu’daki jeopolitik risklerin fiyatlar üzerindeki etkisini dengelemek amacıyla Nisan 2026 itibarıyla üretimi artırma kararı almıştır.

Nisan ayı için belirlenen yeni üretim kotaları ve stratejik detaylar şunlardır:

1. Üretim Artışı ve Hedef Seviyeler

Grup, 2026’nın ilk çeyreğindeki “üretim dondurma” sürecini sonlandırarak Nisan ayından itibaren günlük toplam 206.000 varil ek arz sağlama kararı almıştır. Bu artış, 2023 yılında duyurulan 1,65 milyon varillik gönüllü kesintilerin kademeli olarak geri çekilme sürecinin bir parçasıdır.

2. Ülke Bazlı Nisan 2026 Üretim Kotaları

Aşağıdaki sekiz ana üretici ülke, Nisan ayı için belirlenen yeni günlük üretim hedeflerine uyacaktır:

3. Kritik Notlar ve Esneklik Payı

• İzleme ve Revizyon: OPEC+ JMMC komitesi, 5 Nisan 2026 tarihinde yeniden toplanarak piyasa koşullarını ve İran krizinin etkilerini değerlendirecek; gerekirse bu artışları durdurma veya geri çekme esnekliğine sahip olacaktır.
• Pazar Payı Stratejisi: Bu artış hamlesi, özellikle ABD-İran gerilimi ve Hürmüz Boğazı’ndaki aksamalar nedeniyle yükselen fiyatlardan yararlanmak ve pazar payını geri kazanmak isteyen Suudi Arabistan ve BAE tarafından desteklenmektedir.
• Genel Kota: Grubun 2026 yılı için belirlenmiş genel üretim tavanı günlük 39,725 milyon varil seviyesindedir.

1. Akaryakıtta ÖTV ve KDV Muafiyeti (Duty-Free Fuel)

Karadağ, 2025 yılı itibarıyla yabancı bayraklı hem ticari hem de özel yatlar için gümrüksüz akaryakıt uygulamasını yeniden başlatmıştır. Bu düzenleme, yat sahiplerine perakende fiyatlara kıyasla yaklaşık %50’ye varan maliyet avantajı sağlamaktadır.

• Kapsam: ÖTV (Excise Duty) ve %21 oranındaki KDV’den tam muafiyet sağlanır.
• Şartlar: Yakıt ikmali yapıldıktan sonra teknenin Karadağ karasularını terk etmesi gerekmektedir; ancak tekne daha sonra tekrar geri dönebilir. Bazı dönemlerde uygulanan “72 saat kalma zorunluluğu” gibi kısıtlamalar, rekabetçiliği artırmak amacıyla 2025 sonu ve 2026 başında büyük oranda esnetilmiştir.

2. Hizmetlerde Düşük KDV Oranı

Denizcilik ve turizm hizmetleri için Karadağ genelinde uygulanan standart KDV oranı %21 iken, yatçılık sektörü için özel indirimli oranlar uygulanmaktadır:

• Marina Hizmetleri: Konaklama, bağlama ve ilgili turistik hizmetlerde KDV oranı %7 olarak uygulanarak operasyonel maliyetler düşürülmektedir.
• Yat Kiralama (Charter): Karadağ’da gerçekleştirilen yat kiralama işlemlerinde KDV muafiyeti (%0) uygulanabilmektedir, bu da ülkeyi charter operasyonları için bir merkez haline getirmektedir.

3. Kumanya ve Diğer İkmal Ürünlerinde Muafiyet

Marinalarda sadece yakıt değil, gemi stokları için yapılan diğer ikmallerde de vergi avantajları mevcuttur:

• Alkol ve Tütün: Mürettebat ve yolcular için günlük kişi başı belirlenen limitler dahilinde (örneğin 1 litre alkol ve 40 adet sigara), gümrük depolarından ÖTV’siz ürün tedarik edilebilmektedir.
• Yedek Parça: Gümrük antrepoları aracılığıyla marinalara getirilen yedek parçalar ve teknik ekipmanlar için gümrük vergisi avantajları sunulmaktadır.

4. Kurumlar Vergisi ve Yatırım Teşvikleri

Marina işletmeleri ve bölgedeki bağlı şirketler için genel ekonomik teşvikler de geçerlidir:

• Artan Oranlı Kurumlar Vergisi: Karadağ, 2026 itibarıyla 100.000 €’ya kadar olan kârlar için %9 gibi oldukça düşük bir kurumlar vergisi oranı uygulamaktadır.
• Stratejik Yatırımcı Statüsü: Belirli bir hacmin üzerindeki marina yatırımları, “Stratejik Yatırımcı” statüsü alarak operasyonel maliyetlerini %30’a kadar azaltan ek muafiyetlerden yararlanabilmektedir.

Karadağ’da Tarım Yatırımı İçin İzlenecek Adımlar

• Yatırım Planı Oluşturma: Bölge seçimi, ürün türü, arazi büyüklüğü ve yatırım bütçesini kapsayan detaylı fizibilite çalışması hazırlanmalıdır. • Şirket Kuruluşu: Tarımsal faaliyetleri yürütmek için Karadağ’da şirket kurmak en yaygın ve güvenli yöntemdir.
• Arazi Araştırması: Tarım arazisinin imar durumu, kadastro kayıtları, sulama imkânı ve erişim yolları profesyonel olarak incelenmelidir.
• Satın Alma veya Kiralama: Tarım arazileri şirket adına satın alınabilir veya uzun vadeli kiralama yapılabilir.
• Proje ve Üretim Planı: Ürün seçimi, ekipman, iş gücü planlaması ve üretim takvimi oluşturulmalıdır.
• Finans ve Teşvik Araştırması: AB fonları, devlet hibeleri ve yerel teşvik programları değerlendirilmelidir.
• Operasyon Kurulumu: Sulama sistemleri, depo, sera, makine parkı ve lojistik süreçler planlanmalıdır.
• Pazarlama ve İhracat Planı: Yerel pazar, turizm sektörü ve ihracat kanalları analiz edilmelidir.

Karadağ’da Tarım Yatırımı İçin Gerekli İzinler

• Şirket Tescil Belgesi (CRPS kaydı)
• Belediye Tarım veya Arazi Kullanım Onayı
• Tarım Bakanlığı Faaliyet Kaydı
• Çevresel Etki Değerlendirmesi (gerekli projelerde)
• Su Kullanım İzni (sulama için)
• Organik Tarım Sertifikası (organik üretim yapılacaksa)
• Veteriner ve Hayvancılık Ruhsatları (hayvancılık yatırımlarında)
• Gıda Üretim Lisansı (işleme tesisi kurulacaksa)
• Çalışma ve Oturma İzni (yabancı yatırımcı ve çalışanlar için)

Profesyonel Tavsiye Karadağ’da tarım yatırımı yaparken yerel hukuk danışmanları, muhasebe firmaları ve emlak uzmanlarıyla çalışmak sürecin hızlı ve güvenli ilerlemesini sağlar. Arazi satın alma öncesi hukuki inceleme yapılması ve üretim planının devlet teşvik programlarıyla uyumlu hazırlanması yatırımın geri dönüşünü hızlandırır. Doğru lokasyon ve ürün seçimi ile Karadağ, Balkanlar ve Avrupa pazarına açılan güçlü bir tarım merkezi olabilir. Maremont olarak yukarıda belirmiş olduğumuz süreçlerin tamamında profesyonel hizmet anlayışıyla yanınızda yer alıyoruz.

İşte 2026’da Adriyatik ekonomisini şekillendiren temel faktörler:

1. AB Entegrasyonu: Değer Artışında Son Viraj

Karadağ’ın Avrupa Birliği tam üyelik yolundaki kararlı ilerleyişi, 2026 yılında gayrimenkul piyasasının ana motoru olmaya devam ediyor. Tarihsel veriler göstermektedir ki; AB adaylık sürecinin son aşamasına gelen ülkelerde gayrimenkul fiyatları, “üye ülke” statüsü tescillenmeden önceki son iki yılda en yüksek ivmesini kazanır. 2026 yılı, bu “ön üyelik fiyatlaması” fırsatını yakalamak isteyen stratejik yatırımcılar için kritik bir dönemdir.

2. Euro Bazlı Varlık Koruması ve Enflasyon Direnci

Küresel piyasalarda yaşanan kur dalgalanmaları karşısında, Karadağ’ın para birimi olarak Euro kullanması, yatırımcılarımıza doğal bir kur koruması sağlamaktadır. Gayrimenkulün euro bazlı değer artışı ve yine euro üzerinden elde edilen kira getirisi, sermayesini enflasyona karşı korumak ve istikrarlı bir nakit akışı yaratmak isteyen portföy sahipleri için birincil tercih olma özelliğini sürdürüyor.

3. Yeni Yaşam Kültürü: Dijital Göçebelik ve 12 Aylık Kira Getirisi

Pandemi sonrası değişen çalışma kültürünün bir sonucu olarak Tivat ve Budva gibi merkezler, sadece yazlık destinasyonlar olmaktan çıkıp; yüksek eğitimli, döviz bazlı gelir elde eden profesyonellerin yıl boyu yaşadığı merkezlere dönüştü. 2026 yılında kira getirisindeki en büyük değişim, sezonluk kiralama risklerinden sıyrılıp 12 aylık, güvenli ve sürdürülebilir kira modellerine geçiş yapılmasıdır.

4. Sürdürülebilirlik ve Ekolojik Lüks

Maremont Real Estate olarak gözlemlediğimiz en net değişim, yatırımcı profilinin artık sadece “metrekare” ile değil, projenin “ekolojik ayak izi” ile ilgilenmesidir. 2026’da enerji verimliliği yüksek, akıllı bina teknolojileriyle donatılmış ve çevre dostu materyaller kullanılan projeler, piyasadaki standart yapılara oranla %20 daha yüksek bir prim potansiyeli sunmaktadır.

Maremont Perspektifi: 2026’da Nereye Odaklanmalı?

2026 yılı, Adriyatik’te “rastgele” değil, “nokta atışı” yatırım yapma yılıdır. Budva’nın köklü prestiji ile Ulcinj ve Bar gibi bölgelerin gelişen altyapı projeleri (yeni otoyol ağları ve tüneller) arasında kurulan denge, portföy çeşitlendirmesi için en uygun zemini hazırlıyor.

Maremont Real Estate olarak biz, sadece bir gayrimenkul danışmanı değil; yatırımınızın her aşamasında size rehberlik eden stratejik ortağınızız. Adriyatik’in maviliklerinde güvenli bir gelecek inşa etmek için veriye dayalı analizlerimizle yanınızdayız.

İletişime Geçin: 2026 portföyümüzdeki en özel fırsatları değerlendirmek ve size özel yatırım analizlerimize ulaşmak için profesyonel ekibimizle iletişime geçebilirsiniz.

İşte 2025 yılının yatırım karnesi:

1. Gayrimenkul Fiyatlarında “İstikrarlı” Yükseliş

2025 yılında Karadağ genelinde gayrimenkul fiyatları ortalama %8 ile %12 arasında bir değer artışı gösterdi.

• Budva ve Tivat: Bu bölgeler doygunluğa yaklaştığı için fiyat artışı daha stabil kalırken, kira getirileri (yield) Euro bazında %6-7 seviyelerini korudu.
• Yükselen Yıldızlar: Bar ve Ulcinj, altyapı projelerinin (otoyol ve tünel bağlantıları) etkisiyle %15’in üzerinde prim yaparak 2025’in en çok kazandıran bölgeleri oldu.

2. “Europe Now 2” ve Yerel Piyasanın Güçlenmesi

2025’in en önemli ekonomik haberi olan asgari ücret ve emekli maaşı zamları (Europe Now 2), yerel halkın alım gücünü artırdı.

• Yatırımcıya Etkisi: Bu durum, sadece yabancılara kiralama yapan yatırımcıların odağını yerel piyasaya da çevirmesini sağladı. 12 aylık sözleşmelerde ciddi bir talep artışı yaşandı ve boş kalma süreleri (vacancy rate) minimuma indi.

3. İnşaat Maliyetlerindeki Artış ve “Bitmiş Proje” Avantajı

Geçtiğimiz yıl ham madde ve işçilik maliyetlerindeki artış, yeni başlayan projelerin metrekare fiyatlarını yukarı çekti.

• Gözlem: 2025’te yatırımcılar, inşaat riskinden kaçınmak için tamamlanmış veya iskan aşamasına gelmiş projelere yöneldi. Maremont olarak portföyümüzdeki “teslime hazır” dairelerin, topraktan projelere göre daha hızlı el değiştirdiğini gördük.

4. AB Fiyatlamasının Başlaması

2025, Karadağ’ın AB üyeliği yolunda fasılları kapatmaya başladığı bir yıldı. Bu durum, kurumsal Avrupa fonlarının bölgeye girişini hızlandırdı.

• Sonuç: Bireysel yatırımcılar, “Büyük balıklar gelmeden pozisyon almalıyım” mantığıyla hareket ederek piyasayı canlı tuttu.

📉 2025 Yatırım Getirisi (ROI) Karşılaştırması

Maremont Değerlendirmesi:

2025 yılı bize şunu öğretti: Karadağ’da artık “rastgele her yerden ev alayım, kazandırır” dönemi bitti. Onun yerine “doğru lokasyon, doğru inşaat kalitesi ve doğru hukuki süreç” üçgeninde hareket edenler kazandı. Profesyonel adımlarla ilerleyen yatırımcılar, Euro bazlı varlıklarını korurken sermaye değerlerini de reel olarak artırdılar.

Ulusal Emlakçılar Birliği (NAR), Aralık 2023’e ait ikinci el konut satış verilerini açıkladı. Buna göre ülkede ikinci el konut satışları, geçen yıl aralıkta mevsim etkilerinden arındırılmış olarak aylık bazda yüzde 1 azalarak 3,78 milyona düştü. Piyasa beklentilerinin üzerinde düşüş kaydeden ikinci el konut satışlarının bu dönemde yüzde 0,3 artışla 3,82 milyon seviyesinde gerçekleşmesi öngörülüyordu.

Söz konusu dönemde Ağustos 2010’dan bu yana kaydedilen en düşük seviyeye inen ikinci el konut satışları, geçen yıl kasımda yüzde 0,8 artışla 3,82 milyon olarak kaydedilmişti. Ülkede ikinci el konut satışları, geçen yıl aralıkta bir önceki yılın aynı ayına göre de yüzde 6,2 düştü.

ABD’de ikinci el piyasasında medyan konut fiyatları, geçen yıl aralıkta yükselişini 6’ıncı aya taşıdı ve yüzde 4,4 artarak 382 bin 600 dolara çıktı.

Konut fiyatları geçen yıl rekor seviyeye ulaştı

Geçen yıl genelinde ise ikinci el konut satışları yüzde 19 azalarak 4,09 milyonla 1995’ten bu yana en düşük seviyesine gerilerken, medyan konut fiyatları 2023’te 389 bin 800 dolarla rekor seviyeye ulaştı.

Açıklamada görüşlerine yer verilen NAR Başekonomisti Lawrence Yun, geçen yılın son ayında konut satışlarının yeni yılda yükselmeden önce dip yaptığını belirtti.

Yun, mortgage (konut kredisi) faiz oranlarının sadece 2 ay öncesine kıyasla önemli ölçüde düştüğünü ve gelecek aylarda piyasada konut stokunun artmasının beklendiğini aktardı.

Konut fiyatlarında son 3 yılda yaşanan hızlı artışın sürdürülebilir olmadığına işaret eden Yun, “Günümüzün kiracıları için ev sahibi olmaya giden yolu oluşturmak çok önemli. Ekonomik ve gelir büyümesi ile en önemlisi istikrarlı bir konut inşaatı gerektirir.” ifadelerini kullandı.

ABD Merkez Bankasının (Fed) yüksek enflasyona karşı uyguladığı agresif para politikası sıkılaşması geçen yıl mortgage faiz oranlarını da artırmıştı. ABD’de 30 yıl vadeli mortgage (konut kredisi) için ortalama faiz oranı geçen yıl yüzde 8’e yaklaşmıştı.

Konut stokunun düşük seviyelerde kalması ise talepteki azalışa rağmen konut fiyatlarının düşmesini engellemişti.

Tivat Havalimanı’na ICAO tarafından 4D sınıflandırması verilmiştir,[2] hava sahası D sınıfıdır ve zorlu yaklaşımı ve iniş prosedürleri ile dikkat çekmektedir. Tivat’a iniş, havalimanının bulunduğu vadiyi çevreleyen dağlık arazi ve güçlü rüzgarlar nedeniyle zahmetlidir. 32 numaralı piste yaklaşımı, Tivatsko polje vadisi[3] nedeniyle inişten hemen önce uçakların 20° dönüş yapması gerekir. 14 numaralı piste iniş, Kotor Körfezi’nde yapılan dönerek inme manevrası nedeniyle daha da zordur. Zorlu yaklaşımı ve iniş prosedürleri nedeniyle pilotlar arasında Avrupa’nın Kai Tak’ı olarak bilinir ve aynı zamanda Madeira Havalimanı ile karşılaştırılabilir.[kaynak belirtilmeli] Havalimanı yakındaki dağlarla engel olmadan izlenebildiğinden uçak gözlemcileri tarafından da sıkça ziyaret edilmektedir.

Havalimanında yıl boyunca yapılan uçuşlar olan Belgrad ve Moskova rotasındaki yoğunluk yaz sezonlarında yaklaşık %80 artar. Porto Montenegro’nun açılması ve diğer üst düzey turizm hizmetlerinin sunulmasıyla birlikte, havalimanı giderek daha fazla özel uçağa hizmet vermektedir.

Adriyatik Otoyolu (E65/E80) havalimanına direk bağlanarak ulaşımı kolaylaştırmaktadır.